Interview JIJ & Overijssel

Niek Nijenhuis van Novito is initiatiefnemer en ontwikkelaar van het Novito woningconcept. Hij was deelnemer aan onder andere de Manifestatie Ruimte voor Ruimdenkers II, de Woonkeuken, de Crossover Innovation Challenge en andere door de provincie Overijssel georganiseerde bijeenkomsten. En niet zomaar een deelnemer, maar een innovatief denker en ontwikkelaar in de bouwwereld. Vanuit een visie en focus op eigen regie van mensen met speciale aandacht voor zelfredzaamheid van ouderen, die immers langer zelfstandig in huis blijven wonen. Zijn drive is ook om de – toch wel als traditioneel – bekend staande bouw en vastgoedsector te inspireren om anders naar toekomstige bouwkundige uitdagingen en naar andere manieren van wonen te kijken.

Het concept

Novito heeft een industrieel bouwsysteem voor woningen ontwikkeld dat continu  eenvoudig is aan te passen aan veranderende behoeften van mensen. Specifiek voor ouderen geldt dat de woning mee verandert met tijdelijke beperkingen, maar ook om toekomstige beperkingen op te kunnen vangen. En om een aanpassing eenvoudig weer terug te draaien als het niet meer nodig is. Heel flexibel dus. Dit maakt dat de woning voor de bewoner interessant is, maar ook voor de eigenaar die de woningen verhuurt, immers de Life Cycle Costs zijn lager terwijl de waarde juist hoog blijft. In het woningconcept komen zowel technische als sociale aspecten van de woning samen.

Samenwerking

Novito bestaat uit een samenwerkingsverband tussen specialisten die op lange termijn project overstijgende oplossingen ontwikkelen. De kracht van de samenwerking wordt onderschreven doordat de bedrijven na 5 jaar ontwikkelen nog steeds meedenken en meewerken aan het Novito-concept. Novito heeft inmiddels een uniek samenwerkingsverband in de vorm van een sterk team van geselecteerde bedrijven met dezelfde visie, bijna allemaal uit Overijssel met Twente als kern. Niet alleen ‘kort bij’ maar ook met een gezamenlijke manier van werken en denken die bij dit concept aansluit. Ook werkt Novito met belevings- en duurzaamheidsdeskundigen. “Er wordt gekeken naar hoe bijvoorbeeld dementerenden hun woonomgeving en ruimtes ervaren. Daar kun je in het ontwerp van de woning dan rekening mee houden. In feite een stukje woonpsychologie. “De aansluiting bij het Health Innovation Park helpt goed om je verder te verdiepen in de zorgkant van de woning.” Novito werkt namelijk samen met innovatieve bedrijven en organisaties uit aangrenzende sectoren zoals de health sector, HTSM en Industrial Designers

Waar liep je tegenaan?

“De combinatie van behoudende cultuur en complexe processen met vele disciplines maakt dat een radicaal andere aanpak erg moeizaam door te voeren is. Dit wordt extra bemoeilijkt doordat we niet alleen intern deze knop om moeten zetten, maar we zijn ook afhankelijk van externe partijen zoals afnemers, gemeentes en bewoners. Onze sector, en alles wat daar mee te maken heeft is over het algemeen gewend om het altijd op dezelfde manier te doen en om iedereen mee te krijgen vergt vooral tijd en doorzettingsvermogen. Mijn belangrijkste punt is dat we verder vooruit moeten kijken.

Veel bouw gerelateerde bedrijven werken naar korte termijn deadlines toe, het einde van de week, maand of maximaal een jaar, maar vaak niet veel verder.

Risico dragen en geld vrijmaken voor een investering over bijvoorbeeld 5 jaar ligt vaak veel moeilijker, want veel partijen willen het liefst zo snel mogelijk geld verdienen. Dat belemmert de samenwerking op lange termijn en daarmee de echte verbeteringen en innovaties. Daarnaast moet je in de praktijk de voordelen van het concept goed zichtbaar maken. Je hebt een basis nodig van waaruit je verder kunt ontwikkelen, want eigenlijk is het nooit af.” Zo denkt Novito aan experimentele woningen om technische ontwikkelingen mogelijk te maken en ‘proefwonen’ om de aanpasbaarheid goed uit te kunnen testen.

Lessons learned?

“Het begint met een goede interne afstemming in het samenwerkingsverband. Achteraf gezien had er eerder een nauwkeuriger beeld van wederzijdse verwachtingen tussen partners moeten zijn. Duidelijke kaders en grenzen stellen en daar eerlijk over zijn. Dat voorkomt misverstanden of onduidelijkheden”.

En wees je bewust van elkaars cultuur en cultuurverschillen, en wat overheden betreft, van het belang van integrale samenwerking. Want dan kun je veel sneller schakelen.

Probeer ook zo veel mogelijk buiten je eigen vakgebied te kijken, en juist de verschillende disciplines met elkaar te verbinden. Verspreid je boodschap, toon lef en denk op langere termijn.

Een echte don’t is snel geld willen verdienen en voor een dubbeltje op de eerste rij willen zitten.”

Over 10 jaar?

“Dan is bouwen volgens het Novito-concept een beeldmerk geworden, waarvan mensen de Novito filosofie kennen en weten wat deze anders maakt dan de woningen zoals die nu, volgens de meer traditionele aanpak, gebouwd worden. Daarbij wil Novito een voorbeeld zijn voor andere organisaties of bedrijven. Het adaptief, circulair en dus toekomstgericht bouwen zou veel meer gemeengoed moeten worden.

Daarbij willen we zelf continu blijven door ontwikkelen, leren van wat we doen en nieuwe innovaties bedenken. Dit kan alleen door kwaliteit boven kwantiteit te stellen, projectoverstijgende samenwerking aan te gaan, creatief te zijn, open te staan voor niet gangbare oplossingen en vooral bereid zijn om met elkaar op lange termijn iets moois te willen bereiken”.